HISTORIA SZKOŁY

Najstarsze zapiski dotyczące szkoły w Koniemłotach pochodzą z ksiąg parafialnych. Pierwsza wzmianka pojawia się w roku 1844 i dotyczy księżnej Izabelli z Czartoryskich Lubomirskiej, która w 1815 r. nakazała założenie szkół elementarnych we wsiach Koniemłoty, Oględów, Kotuszów, Sichów Mały, Rytwiany, Szczeka, Łubnice i Budziska. Urządzaniem tychże szkół z polecenia księżnej zajął się p. Tarłowski. Nauczyciel - człowiek o nieposzlakowanej opinii - zatrudniony był na stałym etacie.
W 1834 r. rząd wydał nową ustawę szkolną i wziął pod swoją opiekę dotychczas działające szkoły. Zostały ustalone przedmioty, które miały być wykładane, zaś nauczyciele mieli być nominowani przez rząd. Nauczyciel Szkoły Elementarnej w Koniemłotach otrzymywał pensję roczną w wysokości 200 złotych polskich, na materiały piśmiennicze otrzymywał 24 złote, 5 korcy żyta, 1 korzec pszenicy, 4 korce jęczmienia, 3 korce owsa, 16 garncy grochu, na opał szkoły 10 sągów drewna oraz 1 morgę gruntu, na której zobowiązany był prowadzić szkółkę drzew owocowych.
Do utrzymania szkoły byli zobowiązani nie tylko miejscowy dziedzic i ksiądz, ale podatki na jej utrzymanie płacili również włościanie. Przez pierwszych kilkanaście lat uczono się w domu znajdującym się przy moście, obok gościńca i folwarku. W roku 1845 miejscowy dziedzic dał na szkołę dom znajdujący się bliżej Kościoła.

Budynek starej szkoły

Składał się on z dwóch izb: w jednej urządzono szkołę w drugiej mieszkał nauczyciel. Warto w tym miejscu odnotować kilka faktów historycznych świadczących o patriotyźmie  nauczycieli i okolicznych mieszkańców. W 1831 r. nauczyciel szkoły w Koniemłotach (nazwisko nieznane) biorąc udział w Powstaniu Listopadowym, został śmiertelnie ranny w walce z wojskami rosyjskimi i wkrótce po przewiezieniu do Koniemłotów zmarł. Po upadku Powstania Listopadowego car rosyjski Aleksander wraz z komisarzem rządu rosyjskiego, znienawidzonym przez Polaków, Nowosilcowem nasilili akcję rusyfikacyjną. Nakazano nauki wyłącznie z podręczników pisanych w języku rosyjskim i nie pozwalano na terenie szkoły rozmawiać w języku polskim. 16 listopada 1906 roku odbył się strajk dzieci i młodzieży z koniemłockiej szkoły. Uczniowie rzucili książki oświadczając: "To nie nasze książki i uczyć się z nich nie będziemy! My chcemy książek pisanych po naszemu!" Zerwano ze szkoły i plebanii carskie orły, zniszczono je i wrzucono do rowu. Zniszczono również znajdujący się w szkole portret cara. Był to jeden z nielicznych strajków szkolnych zakończonych powodzeniem, gdyż 2 kwietnia 1906 r. kierownik i nauczyciel szkoły w Koniemłotach Kazimierz Wierzbowski otrzymał od carskich władz oświatowych zezwolenie na naukę w języku polskim. W owych czasach nauczyciel cieszył się olbrzymim autorytetem. Dzieci wychodząc ze szkoły obowiązkowo musiały całować go w rękę. Kolejnymi kierownikiem i jednocześnie nauczycielem był K. Brodowski, a następnie Marian Zakrzewski. Za ich kadencji znacznie podniósł się stopień organizacyjny szkoły. Zaczęto wówczas rozliczać dzieci i ich rodziców z obowiązku szkolnego. Gdy nie pomagały słowa nauczyciela, to zawiadamiał on wójta, który wymierzał karę grzywny lub "kozy". W szkole oprócz obowiązkowych przedmiotów uczono grzeczności i zasad zachowania się przy stole. W roku 1930 stanowisko kierownika szkoły drogą konkursu obejmuje Kazimierz Olejarczyk W roku 1930 szkoła dysponowała 4 klasami, w tym jedna z nich znajdowała się w pobliskiej wsi Pacanówka. Liczba dzieci uczęszczających do szkoły, jak podkreśla ówczesny kierownik Kazimierz Olejarczyk, nigdy nie była mniejsza niż 200. W 1932 r. w ciągu 2 miesięcy przy pomocy tutejszy ludności wybudowano 2 sale lekcyjne i mieszkanie dla nauczyciela. W szkole było 6 oddziałów, a z zakresu 7 oddziału tworzono kursy wieczorowe. Życie w szkole tętniło: organizowano przynajmniej 2 przedstawienia w ciągu roku, popisy śpiewacze, wycieczki do Krakowa, Zakopanego, Sandomierza. Dzieci brały udział w przestawieniach teatralnych i kinematograficznych w Staszowie. Frekwencja w szkole wahała się od 78% do 89%. Bezpośredni wpływ na to miała fatalna sytuacja materialna ludności wiejskiej. Do 1945 r. ani jedno dziecko z tutejszej szkoły nie chodziło do gimnazjum w Staszowie. W roku szkolnym 1938/39 szkoła w Koniemłotach była szkołą powszechną II stopnia do której uczęszczało 277 uczniów (I - 61, II - 50, III - 45, IV - 39, V - 48, VI - 34), uczyło w niej 4 nauczycieli i ksiądz. Działała biblioteka szkolna i Szkolna Kasa Oszczędności. 1 września 1939 roku rozpoczęła się II wojna światowa. Z tego powodu w dniach 1 IX  - 1 X 1939r. szkoła w Koniemłotach była zamknięta. Ponownie otwarta przez Niemców była namiastką szkoły. Jak wynika z protokołu Rady Pedagogicznej z dnia 8 kwietnia 1940 r. władzę nad szkolnictwem w powiecie stopnickim objął Radca Szkolny Rduch. Decyzją władz miał zająć prymitywny miesięcznik "Ster", wydawany przez Wydział Główny Wiedzy i Nauki w Rządzie Generalnego Gubernatorstwa. Miesięcznik ten zawierał tylko niektóre opowiadanie i wierszyki, najczęściej obojętne wychowawczo. Paradoksem był fakt, że z tego pisma musiały się uczyć dzieci w wieku od 9 do 14 lat. Do gminy musiano oddać mapy polityczne Polski i Europy, godła państwowe i okrągłe pieczęcie z orłem. Zabroniono śpiewania hymnów: Boże coś Polskę, Jeszcze Polska nie zginęła i wszelkich pieśni wojskowych. Materiał nauczania miał być wpisany na trzy dni przed końcem każdego miesiąca już na miesiąc następny.

 
Budynek przydzielony szkole  w 1963 r. na izby szkolne

W rubryce pomoce szkolne nauczyciel miał opisać pomoce szkolne z jakich korzysta. W rubryce śpiew, zaznaczyć tytuły i trzy początkowe litery każdej pieśni. Ćwiczenie cielesne zostały usunięte z programu. W szkole w Koniemłotach zniszczono bibliotekę uczniowską liczącą 280 książek i nauczycielską liczącą 118 książek. Zabroniono nauczania historii, geografii, dziejów literatury i nauki o społeczeństwie. Te działania władz okupacyjnych spowodowały znaczne obniżenie poziomu szkolnictwa powszechnego. Nauczyciele widząc dramatyczną sytuację szkolnictwa i obniżenie poziomu szkoły postanowili zorganizować tajne nauczanie w zakresie siedmiu klas szkoły powszechnej. Wykładowcami na tajnych kompletach byli: kierownik szkoły Kazimierz Olejarczyk, jego żona Irena Olejarczyk i nauczycielka Pani Maria Latalska. Z tajnych kursów skorzystało 39 uczniów, którzy pomyślnie ukończyli szkołę. W roku szkolnym 1942/43 prowadzono tajne nauczanie w zakresie VI i VII klasy szkoły powszechnej. Na komplety  uczęszczało 31 uczniów, a ukończyło je 28. W roku szkolnym 1943/44 na tajne komplety uczęszczało 30 uczniów, a ukończyło je 6. Naukę prowadzono przez 10 miesięcy w roku. Nauczyciele uczyli wszystkich przedmiotów oprócz: religii, rysunków, zajęć praktycznych, śpiewu i ćwiczeń cielesnych. Podręczników do nauki dostarczali nauczyciele. W czasie zajęć wystawiane były warty, które stukaniem w okno ostrzegały o zbliżaniu się Niemców. Prowadzono też tajne nauczanie historii, geografii i języka polskiego w ramach jawnego nauczania. Popularność tajnego nauczania oraz aktywność jego organizatorów spowodowała, że często polskie instytucje społeczne czy gospodarcze udzielały pomocy oświacie. Tak stało się również w Koniemłotach, kiedy to pod pozorem kształcenia zawodowego urządzono w 1943 roku kurs literatury dla członków Ochotniczej Straży Pożarnej. Chociaż groziło to represjami ze strony Niemców, na kursie było 42 uczestników z pobliskich wiosek. Kurs ten prowadził Kazimierz Olejarczyk. W roku szkolnym 1945/46 do szkoły uczęszcza 245 uczniów. Okoliczni mieszkańcy wyposażają szkołę w najniezbędniejsze sprzęty. Od tego czasu w szkole widoczne jest silne upolitycznienie. W 1951 r. po 21 latach pracy w tutejszej szkole odchodzi dotychczasowy kierownik Kazimierz Olejarczyk. Jego miejsce obejmuje Kazimierz Krzeczowski. W tym czasie szkoła realizuje zakres nauczania siedmiu klas, dysponuje czterema salami lekcyjnymi: trzema w budynku i jedną wynajętą w budynku krytym strzechą, odległym od szkoły o 500m. Biblioteka szkolna wówczas posiada 146 woluminów. W lutym 1961 r. z inicjatywy Komitetu rodzicielskiego zakupiono pierwszy w Koniemłotach telewizor marki <<REKORD>>. Tak to wydarzenie w kronice wspomina kierownik szkoły Kazimierz Krzeczowski: „sala wieczorami była przepełniona, chorzy i starzy byli podwożeni aby ujrzeć ten niezwykły wynalazek”. W 1979 r. zrodziła się myśl i potrzeba budowy nowej szkoły. Motorem działań w tym zakresie był ówczesny dyrektor mgr Henryk Morawski. Powołano Społeczny Komitet Budowy Szkoły, na czele którego stanęli: Stanisław Witek i Stanisław Boroń. 19 grudnia 1987 r. został oddany do użytku budynek dydaktyczny, nauka w nim rozpoczyna się 1 września 1988 r.

Budynek nowej szkoły  

Imię Tadeusza Kościuszki szkoła otrzymała 1 czerwca 1990 r. Z tej okazji Komitet Rodzicielski ufundował szkole sztandar oraz pamiątkową tablicę z marmuru z wizerunkiem Tadeusza Kościuszki. W 1991 r. na emeryturę odchodzi wieloletni dyrektor szkoły mgr Henryk Morawski. Uczniowie cenią go za wspaniały talent pedagogiczny, nauczyciele i rodzice widzą w nim jeszcze znakomitego kierownika, przyjaciela i człowieka ponad wszystko oddanego szkole. Przez następne dwa lata szkołą kieruje Krystyna Widanka. Po niej stanowisko dyrektora obejmuje mgr Krystyna Wołowiec. Od 1 września 1996 r. szkołą kieruje wybrany w drodze konkursu mgr Jan Ungeheuer. Od 1 września 2000 r. do szkoły zostaje przeniesione przedszkole i powstaje zespół szkolno-przedszkolny pod nazwą Zespół Placówek Oświatowych Publiczna Szkoła Podstawowa i Przedszkole w Koniemłotach. Stanowisko dyrektora Zespołu ponownie objął mgr Jan Ungeheuer. Na początku roku szkolnego 2005/2006  zaszły w naszej szkole zmiany kadrowe. Dotychczasowy dyrektor szkoły mgr Jan Ungeheuer  objął stanowisko Kierownika Wydziału Edukacji, Zdrowia i Opieki Społecznej w Urzędzie Miasta i Gminy Staszów. Nowym dyrektorem Zespołu Placówek Oświatowych – Publiczna Szkoła Podstawowa i Przedszkole w Koniemłotach została mgr Teresa Skuza. Obecnie Zespół liczy 15 nauczycieli, 12 pracuje w szkole, 3 w przedszkolu. Aktualnie do szkoły uczęszcza 127 uczniów.

Copyright ©  2003-2005 PSP Koniemloty.  Wszystkie prawa zastrzeżone.